حال ناخوش بنا بندری گلستان

نیاز ساختمان تاریخی گمرک بندرگز به مرمت/ اعتبارات قطره چکانی است

نیاز ساختمان تاریخی گمرک بندرگز به مرمت/ اعتبارات قطره چکانی است
بنا تاریخی گمرک بندرگز در گلستان، که بیش از یک قرن خود را سرپا نگه داشته امروز چشم امید به تخصیص اعتبار دارد تا مانع فراموشی و ویرانی آن شود.
شنبه ۲۱ مهر ۱۳۹۷
ساعت ۱۳:۵۶
کد مطلب: ۱۴۷۴۸
Share
اسکان نيوز: شهرستان بندرگز یکی از مناطق تاریخی گلستان است و به دلیل موقعیت استراتژیکی و جغرافیایی و نقطه اتصال سه استان گلستان، مازندران و سمنان همواره مورد علاقه پادشاهان، بزرگان کشور و حتی تجار خارجی بود. به همین دلیل به عنوان یکی از بزرگترین بنادر و قطب اقتصادی کشور محسوب می شد. ساختمان گمرک هم یادگار دوران طلایی تجارت در این منطقه است.

در شهر بندرگز وقتی از مردم سراغ ساختمان گمرک را می‌گیری ابتدا برایت آدرس اداره مالیات و دارایی شهرستان را تشریح می‌کنند. ساختمانی که زمانی محل دادوستد مردم این منطقه بود امروز در حیاط ملکی که می‌گویند متعلق به اداره داراییست محصور شده است. وقتی مقابل این بنا تاریخی می‌ایستی شکوه و عظمتی که یک قرن آن را با خود نگاه داشته، مشاهده می‌کنی. این‌که سازه با وجود رطوبت منطقه و بدون هیچ برنامه مرمتی هنوز سرپا مانده، مایه شگفتی است. گویی سماجت این بنا برای ماندگاری، نقل تاریخی از پیشنیان به نسل امروز است.

برخی صاحب نظران در توضیح ساخت بنا این‌گونه می‌گویند که ساختمان گمرک بندرگز با طرح و نظارت کامل مهندسان بلژیکی در سال ۱۲۸۱ شمسی احداث شد که بلافاصله پس از آن هم مورد بهره‌برداری قرار گرفت.


ساختمان گمرک قدیمی‌ترین بناهای تاسیسات بندری است

به باور این کارشناسان، ساختمان گمرک در حال حاضر از قدیمی ترین بناهای تاسیسات بندری این شهر است که پس از گذشت چندین دهه از عمر آن همچنان از استحکام و مقاومت بسیار خوبی برخوردار است.

یک کارشناس مرمت آثار و بناهای تاریخی در توضیح ویژگی‌های این سازه، می‌گوید: ساختمان تاریخی گمرک، بنایی آجری است با ضخامت دیواره های ۴۰ سانتی متری از جنس ملات ماسه دریایی و سیمان است.

احسان بالارستاقی می‌افزاید: بنا دارای کف کرسی به ارتفاع ۲۷۰ سانتی متر است و از چهار طرف دارای هواکش‌هایی برای سازگاری با شرایط محیطی و اقلیمی منطقه ساخته شده است.

وی نقش این هواکش‌ها را در کوران هوا بسیار موثر ارزیابی می‌کند و ادامه می‌دهد: در سال‌های بعد از تاسیس برای این‌که بتوانند به طبقه همکف بنا کاربری دهند تمامی آن هواکش‌ها را از بین برده‌اند.

بالارستاقی می‌افزاید: بنا دارای پنجره‌های متعددی است که آن هم نقش بسزایی در کوران هوا و استفاده مناسب از نور طبیعی را ایفا می‌کنند.

وی مرمت را یک نیاز ضروری برای بنا می‌داند و می‌افزاید: نیاز است تا برای پیشگیری از تخریب سازه، هرچه سریع‌تر مسئولان برای بهسازی و مرمت ساختمان گمرک اقدام کنند.


ساختمان گمرک نیازمند تخصیص ۸۰ میلیون

اما معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان گلستان از مرمت این سازه در سال گذشته خبر می‌دهد و می‌گوید: سال گذشته این بنا تحویل میراث فرهنگی استان شد.

سارا اخوت با بیان این‌که مبلغ ۳۰ میلیون تومان برای مرمت بنا در سال گذشته هزینه شده، می‌افزاید: در سال جاری ۸۰ میلیون تومان برای مرمت سازه مصوب شد که البته هنوز تخصیص نیافته است.

وی ادامه می‌دهد: پس از تخصیص اعتبار ۸۰ میلیونی امسال کار مرمت این پروژه به پایان می‌رسد و امکان استفاده از آن فراهم است.

اخوت با اعلام این‌که هنوز کاربری ساختمان مشخص نشده، می‌افزاید: از آن‌جایی که اداره میراث فرهنگی بندرگز سرگردان است ترجیح ما بر این است که کاربری سازه پس از مرمت، اداری باشد.

وی موزه اسناد دارایی و صنایع دستی را از دیگر کاربری‌های پیشنهادی ساختمان پس از مرمت آن اعلام می‌کند و می‌گوید: تا زمان مرمت تکلیف کاربری بنا هم مشخص خواهد شد.


اقدامات میراث فرهنگی بیشتر پاکسازی است تا مرمت

درحالی که معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان از تخصیص اعتبار و مرمت ساختمان گمرک خبر می‌دهد، رئیس شورای اسلامی شهر بندرگز معتقد است که بیشتر نام این اقدام میراث فرهنگی پاکسازی است تا مرمت بنا.

فاضل جهانشاهی با بیان این‌که میراث فرهنگی راه پله و دست انداز ورودی را بتن و بازسازی کرده، می‌افزاید: دوستان دیواره‌های ساختمان و پنجره را تمیز کردند به همین خاطر بیشتر می‌توان اسم پاکسازی را گذاشت.


وی ضمن اظهار خرسندی از ورود میراث فرهنگی استان برای مرمت قدیمی‌ترین بنا تاریخی بندرگز، می‌افزاید: کار تا این‌جا به قدری بزرگ نبوده که به چشم بیاید.

جهانشاهی با تاکید بر این‌که میراث فرهنگی استان از روند معمول عقبتر است، ادامه می‌دهد: سال گذشته صورتجلسه‌ای با حضور مدیرکل مالیاتی و میراث فرهنگی منعقد و تحویل میراث شد اما تاکنون اقدامی در راستا آن انجام نشده است.

وی مرمت و بهسازی بناهای تاریخی بندرگز را بستری برای افزایش تعداد گردشگران در این شهرستان می‌داند و می‌افزاید: در حال حاضر هیچ بنا تاریخی این شهرستان به دلیل فرسودگی، قابل بازدید برای مسافران نیست.

دو سال پیش نماینده مردم شهرستان­‌های کردکوی، بندرترکمن، گمیشان و بندرگز در مجلس شورای اسلامی از ساختمان تاریخی گمرک بندرگز به اتفاق فرماندار این شهرستان بازدید کرده بود.

رامین نورقلی‌پور دراین بازدید خواستار تبدیل کاربری این بنا به موزه تاریخی شده و گفته بود که بعد از ساماندهی محوطه ساختمان گمرک می‌توان از آن برای ایجاد پارک موزه هم استفاده کرد.

اما گویی این بازدیدها و اظهار نظر مسئولان هم سودی برای بنا نداشته است چراکه هنوز تکلیف کاربری سازه و روند مرمت آن مشخص نیست. به نظر می‌رسد برای شهری ساحلی مانند بندگز که گردشگران زیادی هرساله برای شرایط اقلیمی مناسب آن می‌آیند مرمت بناهای تاریخی آن یک نیاز جدی است چراکه آماده‌سازی آثار تاریخی برای بازدید عموم یکی از بسترهای توسعه صنعت گردشگری به شمار می‌رود.
 
مرجع: مهر

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط “اسکان نیوز” در سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیرمرتبط باشد منتشر نخواهد شد.