مدیر کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گلستان

نیتِ خیرِ دردسرسازِ سیمان‌کاران در منطقه صعب‌العبور!/ گلسنگ‌ها مهمانان دایمی گورستان خالد نبی

نیتِ خیرِ دردسرسازِ سیمان‌کاران در منطقه صعب‌العبور!/ گلسنگ‌ها مهمانان دایمی گورستان خالد نبی
مدیر کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گلستان با اشاره به این که شباهت سنگ‌های منطقه به سنگ‌های گورستان خالد نبی سبب شده گردشگران فکر کنند این سنگ‌های تاریخی در جاهای دیگر به کار گرفته شده، می‌گوید: تنها دو سنگ قبر با سیمان نصب شده که هرچند این کار ناآگاهانه و بدون حضور مرمتگران میراث فرهنگی انجام شده اما نشان از عرق مردم منطقه به حفظ میراث فرهنگی در منطقه‌ای صعب‌العبور دارد.
شنبه ۲۶ اسفند ۱۳۹۶
ساعت ۱۶:۱۵
کد مطلب: ۹۳۳۷
Share
اسکان نيوز: در کانال‌ پایگاه خبری چمدان چند فیلم کوتاه با موضوع گورستان تاریخی «خالد نبی» در یک منطقه کوهستانی و در فاصله ۹۰ کیلومتری شمال شرق شهرستان «گنبد کاووس» و ۵۵ کیلومتری شمال شرق شهرستان «کلاله» و ۶ کیلومتری روستای «گچی سو» نزدیک «آی تمر» از توابع بخش «مراوه تپه» و بر فراز قله کوه «گوگجه داغ» منتشر شد که در آن فیلم‌ها راهنمای گردشگری با انتشار تصاویری نشان می‌داد که برخی سنگ قبرها غیرحرفه‌ای و بدون اعمال نظر کارشناسان مرمت با سیمان متصل شده بودند.


همچنین در فیلم‌ها تاکید می‌شد که از سنگ قبرهای تاریخی در ساخت کانکس استفاده شده است. افزون بر عوامل انسانی، عوامل طبیعی همچون گلسنگ‌ها و ترک‌خوردگی‌ها بر اثر گرمایش و سرمایش هوا باعث تخریب سنگ قبرها شده بود. همچنین در فیلم‌های مذکور بر استفاده از تکه‌های سنگ‌های تاریخی قبر برای پختن کباب، استفاده از تکه‌های سنگ قبر‌ها برای استحکام سقف اتاقک‌ها، حفاری‌ها و مصالح ساختمانی رها شده برای فنس کشی گورستان خالد نبی هم جزو مواردی بود که به آن‌ها اشاره شده بود.




خبرنگار ضمن ارسال این فیلم‌ها برای مسئولان استان گلستان پیگیر موضوع شد. روز پس از انتشار این فیلم  ابراهيم كريمی، مديركل ميراث فرهنگی، صنايع دستی و گردشگری استان گلستان تیم تخصصی مرمت را به اين منطقه اعزام کرد.


وی توضیح می‌دهد: شرق بقعه «عالم بابا» و بر روی یک رشته تپه‌های خاکی که ارتفاع آن به مراتب کمتر از ارتفاع محل زیارتگاه «خالد نبی» است، گورستان وسیع با منظره خیره کننده و عجیبی است که سنگ قبرهای آن به شکل استوانه‌هایی به ارتفاع ۲ متر و بیشتر دیده می‌شود. به نظر می‌رسد بیش از ۶۰۰ سنگ مزار در گورستان خالد نبی یافت می‌شود. در روزهای گذشته خبرهایی حاكی از برخی آسيب‌ها در اين محوطه در رسانه‌ها دست به دست شد كه بلافاصله تیم تخصصی مرمت به اين منطقه صعب العبور اعزام شد تا جهت بررسی اين موضوع گزارشات كارشناسی خود را ارائه كنند.


شباهتی که باعث اشتباه شد

کریمی در پاسخ به پرسشی مبنی بر این که چرا بر روی سقف کانکس و زیر سازه‌ها و برای پختن کباب از چنین سنگ‌هایی استفاده است، با تاکید بر این که خالد نبی نگهبان دارد و اجازه حمل و نقل سنگ قبرها را نمی دهد، می‌گوید: بنابر گزارش کارشناسان، منطقه مورد نظر كاملا كوهستانی است و تشابه سنگ‌های منطقه‌ای با سنگ‌های محوطه تاريخی گورستان باعث اين اشتباه در بين گردشگران غير متخصص شده است.


اين سنگ‌ها از نظر هارمونی رنگ تقريبا مشابه هم بوده و به همين دليل فقط كارشناسان متخصص اين حوزه می‌توانند اين تفاوت را احساس كنند. در مورد موضوع سنگ‌های موجود بر روی سازه سقف (ايرانيت) هم باید گفت به دلیل کوهستانی بودن منطقه و وجود بادها و طوفان‌های شديد افزون بر مهار كردن اين ساز‌ه‌ها با اتصالات پيچ و مهره، از سنگهای منطقه‌ای موجود كه شباهت زيادی به سنگ قبرها دارد برای سنگين كردن و جابجايی اين سازه‌ها در مقابل بادهای منطقه استفاده می‌شود.استفاده از همين سنگ‌های كوهستانی مشابه در زير كانكس‌ها از جمله همين اشتباهات خبر اخير است. سنگ‌های قبر در دهنه دره قرار دارد و حدود ۲۰۰۰ متر با سقف شیروانی فاصله دارد.




رشد گلسنگ در شمال کشور طبیعی است/ گلسنگ‌ها همچنان بلای جان گورستان تاریخی

مديركل ميراث فرهنگی، صنايع دستی و گردشگری استان گلستان در مورد وجود گلسنگ‌ها و تهدید آن‌ها برای سنگ قبور هم توضیح می‌دهد: گُلسَنگ‌ها موجوداتی هستند ریسه‌دار که از هم‌زیستی قارچ‌ها و مواد زندهٔ نورساختی (عامل فتوسنتز) پدید می‌آیند. این مواد زنده معمولاً یا جلبک‌های سبز و سبز آبی یا فقط جلبک‌های سبز آبی (cyanophesea) هستند.این گیاهان روی سنگ‌ها، صخره‌ها، تنهٔ درختان، ساقهٔ گیاهان و در سطح زمین می‌رویند.


در واقع ساکنان خاک محسوب نمی‌شوند و در نقاط کوهستانی، مناطق قطبی و در شرایط نامناسب برای رویش سایر گیاهان می‌رویند. گلسنگ‌ها بسیار بادوام هستند، در مناطقی با رطوبت بالا بيشتر رشد می‌كنند و در مناطق كه هوای آلوده به سرعت از بين می‌روند، به علت رطوبت و شرايط آب و هوای مناسب برای زیست گلسنگ‌ها، آنها در منطقه خالد نبی هم رشد می‌کنند که البته این روند در تمام منطقه شمال كشور اين موضوع مشهود و طبيعی است البته مطالعاتی در خصوص گلسنگ‌های برج گنبد قابوس و باغ بهشهر عباس آباد انجام شده است اما درباره گلسنگ‌های این منطقه هنوز مطالعات جدی انجام نشده است. اما به طور کلی وجود گلسنگ در شرایط آب و هوایی شمال کاملاً طبیعی است.




صیانت از میراث در مسیری صعب‌العبور

وی در مورد نصب غيركارشناسی سنگ قبرها (شاخ قوچ) با سیمان هم اظهار می‌کند:  اين موضوع كاملا مورد بررسی قرار گرفت؛ از بين هزاران سنگ قبر موجود در منطقه فقط دو سنگ غيرتخصصی كار شده است. اين سنگ قبرها با توجه به تحقيقات ميدانی توسط مردم محلی و با عرق به حفظ هویت‌شان و توجهی که به این گورستان دارند از سر خیرخواهی اما ناآگاهانه انجام شده است.


مردم منطقه سعی کردند تا با اندك امكانات خود برای حفظ هويت تاريخی منطقه تلاش كنند،هرچند اين اقدام غيركارشناسانه و زير نظر ميراث نبوده ولی خود جايی تقدير دارد كه مردم محلی برای حفظ هويت تاريخی منطقه با اندك امكانات در منطقه كاملا محروم و صعب‌العبور برای حفظ و صيانت از اين ميراث گران‌سنگ می‌كوشند.


ورود دام ممنوع

او درباره فنسی کشی و بقایای مصالح ساختمانی هم می‌گوید: عشایر و دامداران زیاد در این منطقه حضور دارند و دام‌های آن‌ها در منطقه ورود پیدا می‌کردند به همین دلیل فنس‌کشی انجام شده تا از ورود دام‌ها ممانعت به عمل آید. هنگامی که کارشناسان به منطقه رسیدند این مصالح ساختمانی جمع‌آوری شده بود و اثری از آنها نبود شاید یکی دو روز قبل مصالح جمع‌آوری شده بود.












  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط “اسکان نیوز” در سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیرمرتبط باشد منتشر نخواهد شد.